ETRO - czystość sztuki dekoracyjnej

Drogocenne tekstylia, kosztowne ozdoby, szlachetna idea mody - wszystkie te określenia są rozwinięciem zdania: „Etro - to synonim stylu”.

Gimmo Etro założył swoją firmę tekstylną w 1958 r. Była ona wyrazem jago zainteresowania pięknem i sztuką. Od samego początku w centrum jego uwagi była dekoracyjność. Funkcjonalność strojów jest oczywista, ale nadawanie im pięknej formy zmieniało je w małe dzieła sztuki. Kolekcje Etro łączą ze sobą dekoracyjność Haute couture i myślenie o modzie Pret-a-porter. Pokazy mody Haute couture promują ubrania szyte na zamówienie, w pojedynczych egzemplarzach, często na tyle ekstrawaganckie, że właściwie nie do noszenia, a jedynie do podziwiania. Pokazy te często stają się manifestem artystycznym kreatorów, modowym happeningiem. Happening charakteryzuje się bezpośredniością, otwartością formalną, często jako wyraz nieskrępowanej ekspresji twórczej kreatorów, w tym wypadku skupionych na modzie, ale widzianej jako forma działań artystycznych. Gimmo Etro dostrzegał w ubraniach ich funkcję zdobniczą i starał skupić się właśnie na niej, nie pozbawiając ich jednak funkcjonalności. Pret-a-porter znaczy gotowe do noszenia, czyli kolekcje ubrań dostępnych w sklepach, z produkcji seryjnej, co nie znaczy, że muszą one być nudne, brzydkie i nijakie. Początki jego działalności jako producenta ubrań zbiegły się w czasie z powrotem mody na art deco. Art Déco to kierunek w sztuce dekoracyjnej powstały w latach 20. XX w., przeżywający nową falę zainteresowania w późnych latach 60. i wczesnych 70. Głównym celem stylu było przystosowanie projektowania do warunków produkcji masowej i w tej warstwie styl art deco był po prostu wymarzony dla potrzeb Etro. Dodatkowo, cechami charakterystycznymi stylu była ozdobność, a także asymetria, kształty geometryczne i śmiałe kolory. Wszystkie te wartości są na stałe obecne w jego projektach. Należy jeszcze podkreślić włoskie umiłowanie przepychu, a zacznie się klarować stylistyka Etro.

W tym sezonie inspiracją w poszukiwaniach zdobności stał się Bliski Wschód. Prym wiodą wzory w tureckie pieprze, które są stylistycznym leitmotivem. Dla laików podpowiem, że są to bardzo wystylizowane i równie ozdobne rysunki tureckiego pieprzu, czyli małej ostrej papryczki. Efekt owej stylizacji mało przypomina przyprawę, za to był i nadal jest ulubionym elementem dekoracyjnym na terenie Turcji i Bliskiego Wschodu. Ze wzorem w tureckie pieprze jest trochę tak, jak z naszymi góralskimi parzenicami. Przypomnę, że parzenica to ozdobny haft na sukiennych spodniach góralskich, który jest stylizowanym motywem zdobniczym w kształcie zbliżonym do serca. O tureckim pieprzu można powiedzieć, że w kształcie jest podobny do pękatej papryczki lub do kropli, która jest ostro zakończona i ma lekko podwinięty ogonek. Ten ozdobnik występuje zarówno w kolekcjach damskich, jak i męskich. W letnich sukienkach i tunikach jest bardzo dorodnych rozmiarów i tym samym jest główną ozdobą tkaniny, można powiedzieć, że pełni rolę biżuterii. W kolekcji męskiej pojawia się jako drobny lub bardzo drobny rzucik. Następnym elementem składowym wzorów na tkaninach jest bordiura. Bordiura to pas dekoracyjny, który składa się zwykle z ornamentów lub elementów roślinnych, ale czasami bywa również wzorzystym pasem kwiatowym, utworzonym jako obramowanie. Szerokie bordiury stają się u Etro głównym motywem dekoracyjnym tkanin, a nie tylko wykończeniowym. Delikatne i zwiewne, letnie suknie z szyfonów są po prostu zachwycające.

Kolejnym sposobem na uzyskanie efektu drogocennych tekstyliów jest aplikowanie strojów oprawionymi kamieniami półszlachetnymi - turkusami czy barwionymi agatami. Krój sukienki jest banalnie prosty i skromny, kolor cielisty, a efekt końcowy, uzyskany dzięki przyprawieniu biżuterią, przebogaty i znakomity. Kontynuacją tego stylu jest propozycja żakietu w całości pokrytego biżuterią. Szkiełka, lusterka i kryształki dają efekt królewskiego przepychu.

Kolorystyka kolekcji damskiej jest stonowana i zgaszona. Biel, krem, beż, szarość i brąz przetykane błękitem i pomarańczowym dają ogólny efekt kawy z mlekiem. Całość daje poczucie smaku i luksusu. Zupełnie inna kolorystyka obowiązuje w kolekcjach męskich. Tu króluje nasycony filet w połączeniu z ugrem, pomarańczowym czy ciepłą szarością. Tkaniny są połyskliwe jak satyna czy mięsiste jak aksamit. Często występującym wzorem jest plaster miodu, kropki lub kratka. Gładkie, pozbawione nadruku tkaniny występują bardzo rzadko. Mężczyzna Etro nie stroni od szali, chust, pasków, krawatów - wszystko w celu zwiększenia zdobności strojów. Jest to jakby powrót do archetypu - samiec swoim ubarwieniem zwabia samiczkę i... zapewnia przetrwanie swoim genom. To podarunek dla wszystkich mężczyzn, którzy pragną na co dzień poczuć magię przepychu pałaców tureckich szejków.

Na styl i sukces Etro pracuje cała rodzina. Założyciel marki - Gerolamo Etro oraz jego dzieci - Jacopo, Kean, Ippolito i Veronica. Współpracują i współtworzą świat przepychu oraz bogactwa wzorów szlachetnej idei mody.

Tekst i collage: Joanna Hrk